گروه جنگل و مرتع، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی زنجان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زنجان، ایران، گروه جنگل و مرتع، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی زنجان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زنجان، ایران ، Faghajanloo@yahoo.com 2- گروه جنگل و مرتع، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زنجان، ایران
چکیده: (1364 مشاهده)
اکوسیستم جنگلی ایران-تورانی به دلیل شرایط نیمهخشک و کوهستانی، زیستگاه گونههای مقاوم و ارزشمندی چونبنه (Pistacia atlantica)، بادامکوهی (Amygdalus lycioides)، زرشک (Berberis integerrima) و زالزالک (Crataegus persica) است که نقش مهمی در حفظ تنوع زیستی و پایداری اکولوژیک منطقه دارند. این پژوهش باهدف بررسی وضعیت زادآوری گونههای شاخص درختی و درختچهای در رویشگاه شیر میشه طارم انجام شد. در این مطالعه، با نمونهبرداری تصادفی منظم در دو رویشگاه یک هکتاری و طی سه سال متوالی (۱۴۰۰ تا ۱۴۰۲)، شاخصهایی نظیر تراکم، سلامت، ابعاد و منشأ زادآوری گونهها ارزیابی گردید. نتایج نشان داد که گونه آلبالوی وحشی (Cerasus microcarpa)با تراکم ۱۷ تا ۱۹ پایه در ۴۰۰ مترمربع و آمیختگی74/44 تا 94/52 درصد، بیشترین فراوانی و زادآوری را داشت. میانگین قطر تاج زادآوریها بین 8/19 تا 6/38 سانتیمتر و ارتفاع آنها بین4/27 تا 2/83 سانتیمتر متغیر بود. زادآوری عمدتاً بهصورت دانهزاد (100 درصد) و غالباً بدون گونه پرستار رخ داد. سلامت زادآوریها با میانگین رتبه شادابی 1/1 تا 7/1 پایدار بود، اما کاهش پایههای جوان و گرایش به همسال شدن جمعیتها (مشاهدهشده در منحنیهای فراوانی ارتفاع) نشاندهنده تهدیدات بالقوه برای پویایی بلندمدت اکوسیستم است. این یافتهها بر ضرورت مدیریت چرا، حفاظت از نهالهای جوان و تقویت نقش گونههای پرستار تأکید دارند. نتایج این مطالعه میتواند مبنای علمی برای برنامهریزی حفاظت و احیای جنگلهای نیمهخشک ایران-تورانی فراهم آورد.
Aghajanlou F, Akbarzadeh P. Assessment of the Regeneration Sustainability of Key Tree and Shrub Species in the Iran-Turanian Forest Ecosystem: A Case Study of the Shir Misheh Stand in Tarom County. PEC 2026; 13 (27) : 9 URL: http://pec.gonbad.ac.ir/article-1-1022-fa.html