:: دوره 8، شماره 17 - ( پاییز و زمستان 1399 ) ::
جلد 8 شماره 17 صفحات 1-18 برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی تأثیر شکل زمین و ویژگی های خاک بر صفات رویشی گونه تنگرس(.Fisch. & C. A. Mey Rhamnus pallaii) در منطقه جنگلی کندیرق خلخال با استفاده از روش تجزیه مؤلفه های اصلی
یونس رستمی کیا*، محمد فتاحی2
بخش تحقیقات جنگل‌ها و مراتع، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اردبیل، ایران، بخش تحقیقات جنگل‌ها و مراتع، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اردبیل، ایران ، younesrostamikia@gmail.com
2- موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران.
چکیده:   (243 مشاهده)
تنگرس (Rhamnus pallasii) یکی از گونه های باارزش ذخیره­گاه جنگلی کندیرق خلخال است. این پژوهش به­منظور بررسی ارتباط صفات رویشی شامل ارتفاع کل، قطر یقه، قطر تاج، تعداد جست و زادآوری این­گونه با برخی از خصوصیات خاک و شاخص شکل زمین در جنگل­ کندیرق خلخال با استفاده از روش آنالیز مؤلفه­های اصلی انجام شد. برای این منظور 48 قطعه ­نمونه مربعی شکل­ و به مساحت 400 مترمربع در داخل سه شکل­ مختلف زمین (یال، دامنه و دره) و چهار جهت جغرافیایی (شمال، جنـوب، شرق و غرب) تعیین و مشخصه‌های کمی پایه­های تنگرس اندازه­گیری شد. همچنین در هر قطعه­­نمونه، یک نمونه ­­خاک از­ عمق صفر تا ­30 سانتی­متر تهیه شد تا با استفاده از روش تجزیه به مؤلفه‌های اصلی، ارتباط عامل­های خاک با پراکنش تنگرس موردبررسی قرار گیرد. نتایج نشان داد پراکنش این‌گونه از ارتفاع 1030 تا 2250 متر از سـطح دریا متغیراست. بیشترین میانگین ارتفاع (74/1 متر)، قطر­یقه (65/5 سانتی­متر)، قطر­تاج (75/1­متر)، میانگین تعداد جست (20/13) در فرم دامنه و تعداد زادآوری (4/7 اصله نهال در قطعه­نمونه) در فرم دره به‌دست‌آمده. نتایج حاصل از آنالیز مؤلفه­های اصلی (PCA) نشان داد در محدوده ارتفاعی 1030 تا 2250 متر از سطح دریا، بافت خاک به‌ویژه درصد شن و سیلت، درصد کربن آلی و درصد ازت شرایط مناسب­تری را برای حضور و رشد رویشی این‌گونه در فرم­های دره­ و دامنه­ در جهت­های جنوبی منطقه موردبررسی فراهم آورده است. نتایج این تحقیق می­تواند در تشریح پایداری اکوسیستم و نیز اقدامات حفاظتی و احیایی از قبیل نهال­کاری و اصلاح ساختار جنگل‌های تخریب‌شده در فرم‌های دامنه­ای و دره­­ای مورداستفاده قرار گیرد.
واژه‌های کلیدی: تجزیه مؤلفه‌های اصلی، خلخال، تنگرس، شرایط رویشگاهی، عامل‌های خاک، فیزیوگرافی
متن کامل [PDF 225 kb]   (68 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1398/6/31 | پذیرش: 1399/1/31 | انتشار: 1399/12/22


XML   English Abstract   Print



دوره 8، شماره 17 - ( پاییز و زمستان 1399 ) برگشت به فهرست نسخه ها