1- sadqzadhzhra0@gmail.com دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، mr_t979@yahoo.com ، mr_t979@yahoo.com 3- q_heydari@yahoo.com 4- zamani.z1395@gmail.com
چکیده: (126 مشاهده)
نظر به اهمیت علم اتنوبوتانی در بازیابی سنتهای غیر مکتوب پیرامون استفادههای دارویی از گیاهان، پژوهشی در سال 1402 بهمنظور بررسی اتنوبوتانی گیاهان دارویی مرتع کلاته مهین در روستای زوارم شهرستان شیروان استان خراسان شمالی انجام شد. جمعآوری اطلاعات با استفاده از پرسشنامه و انجام مصاحبه در خصوص استفاده از گیاهان این منطقه با اهالی منطقه صورت پذیرفت و اطلاعاتی نظیر لیست گیاهان دارویی منطقه همراه با تیره، نام علمی، نام فارسی، نام محلی، فرم رویشی، درجه خوشخوراکی، کاربرد دارویی، نحوه استفاده و اندام مورد استفاده آنها ثبت گردید. حجم نمونه نیز براساس فرمول کوکران محاسبه شد. نتایج نشان داد در مجموع 103 گونه گیاهی متعلق به 27 تیره در منطقه شناسایی شد که در این میان، 51 گونه گیاهی دارای کاربرد دارویی نزد بومیان منطقه بودند. بیشترین تعداد گونههای دارویی مربوط به تیره آفتابگردان (Asteraceae) با 16 گونه، تیره نعناعیان (Lamiaceae) با 9 گونه و تیره بقولات (Fabaceae) با 5 گونه بود و بیشترین کاربرد محلی بهعنوان مدر گزارش شد. برگ اندام رایج و دم کرده آنها شکل معمول استفاده از گیاهان دارویی در درمان بیماری ها بودند. بطور کلی نتایج بیانگر آن بود که در این منطقه، افراد خبره بسیاری وجود دارد که دانش آنها در حال فراموشی است و باید این اطلاعات ارزشمند را زنده نگه داشت تا نسلهای آینده نیز بتوانند از این دانش ارزشمند بهره ببرند و از طرفی وجود این اطلاعات می تواند راهبردی جهت دستیابی به استفادههای جدید در صنایع دارویی و بهداشتی باشد.
Sadeghzadeh Z, Tatian M, Heydari Q, Zamani Z. Ethnobotanical study of medicinal plants of Kalateh Mahin rangeland in Shirvan city (North Khorasan province). PEC 2026; 13 (27) : 5 URL: http://pec.gonbad.ac.ir/article-1-1013-fa.html
صادق زاده زهرا، طاطیان محمدرضا، حیدری قدرت اله، زمانی زهرا. بررسی اتنوبوتانی گیاهان دارویی مرتع کلاته مهین شهرستان شیروان (استان خراسان شمالی). حفاظت زیست بوم گیاهان. 1404; 13 (27) :71-90