fa کاربرد چارچوب تحلیل دپسیر در مدیریت تغییر کاربری جنگل در شهرستان بانه تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">در سالیان اخیر تخریب (توسعه زراعت در زیراشکوب جنگل، افزایش خانه&shy;باغ، باغات انگور و دیگر موارد)&nbsp; و کاهش سطح جنگل ناحیه رویشی زاگرس (خصوصا زاگرس شمالی) نگران‌کننده است و ضرورت دارد عوامل پیشران و مؤثر بر تخریب این جنگل‌ها شناسایی و راهکارهای مدیریتی مناسب و کارآمد ارائه گردد. بدین منظور این پژوهش با هدف بررسی تغییر کاربری‌ها (با تاکید بر جنگل) و تدوین چارچوب تحلیل دپسیر (</span></span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:8.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">DPSIR</span></span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">) برای جنگل‌های بانه در استان کردستان انجام شده است.</span></span></span></b><b> </b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">برای اجرای این پژوهش سامان‌ عرفی روستاهای هواره خول، کیوله و سفید کمره در شرق شهر بانه با مساحت 1860 هکتار انتخاب شد. نقشه کاربری‌های موردنظر در این پژوهش از طریق برداشت میدانی، تجزیه‌وتحلیل تصاویر گوگل ارث و تفسیر عکس&shy;های هوایی مناسب تهیه شد (در دو دوره شامل 1390 و 1400). وضعیت کنونی بوم‌سازگان براساس نقشه کاربری سال 1400 مشخص و تشریح شد. در نهایت یک چارچوب دپسیر برای منطقه موردپژوهش ارائه شد. نتایج نشان داد که در سال 1390 مقدار 2/76 درصد از سطح منطقه موردپژوهش تحت کاربری جنگل و مرتع و 2/17 درصد از منطقه به کاربری زراعت اختصاص داشته است و در سال 1400 این مقادیر به 4/74 و 9/12 درصد رسیده است. بنابراین سطح کاربری جنگل از 6/61 درصد به 6/57 درصد رسیده است و سطح کاربری خانه باغ از 9/4 (در سال 1390) به 4/10&nbsp; (در سال 1400) رسیده است و تغییرات ایجادشده در بوم‌سازگان منابع طبیعی در منطقه موردپژوهش رخ داده است. از طرفی عواملی مانند پایین بودن سطح درآمد خانوار (فقر)، افزایش ارزش ملک و عرصه‌های کشاورزی در سالیان اخیر و نشان دادن مالکیت بر جنگل از مهمترین نیروهای پیشران تشدید‌کننده تخریب جنگل در منطقه مورد پژوهش هستند. بر اساس یافته‌های پژوهش ایجاد تنوع در منابع درآمدی مانند توسعه گیاهان دارویی، پرورش زنبورعسل، بوم‌گردی و طبیعت‌گردی در راستای حذف نیروهای پیشران پیشنهاد شد.</span></span></span></b></span></span></span></span></span> <span style="font-size:11pt"><span style="text-justify:kashida"><span style="text-kashida:0%"><span style="line-height:normal"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">In recent years, destruction of forests (development of agriculture in the understory of the forest, the increase of garden houses, vineyards and other cases) and the reduction of the forest cover of ​​the Zagros region (especially the North Zagros) is worrying and it is necessary to identify the factors that drivers and affect the destruction of these forests and to find appropriate and efficient management solutions.&nbsp; For this purpose, this study was conducted with the aim of investigating the change of land use (with an emphasis on forest) and developing a DPSIR analysis framework for Baneh forests in Kurdistan province. To carry out this research, the villages of Havareh Khul, Kivaleh and Sefid Kamareh in the east of Baneh county with an area of ​​1860 hectares was selected. The land use map of this research was prepared through field survey, analysis of Google Earth images and interpretation of appropriate aerial photographs (for two periods including 2011 and 2021). The state of eco-systems was defined and explained based on the land use map of 2021. Finally, a comprehensive framework was presented for the study area. The results showed that in 2011, 76.2% of the researched area was under forest and pasture land and 17.2% of the area was devoted to agriculture, and in 2021, these values ​​reached 74.4 and 12.9%. is percent. Therefore, the utilization level of the forest has reached from 61.6% to 57.6% and the utilization level of garden house has reached from 4.9 (in 2011) to 10.4 (in 2021) and the changes made in the ecosystems of natural resources in The researched area has occurred. On the other hand, factors such as the low level of household income (poverty), the increase in the value of property and agricultural fields in recent years, and showing ownership of the forest are among the most important driving forces that intensify forest destruction in the research area. Based on the findings of the research, it was suggested to create diversity in sources of income such as the development of medicinal plants, bee breeding, ecotourism and nature tourism in order to eliminate the driving forces.</span></span></span></span></span></span></span></span><br> <br> <span style="font-size:11pt"><span style="text-justify:kashida"><span style="text-kashida:0%"><span style="line-height:normal"><span sans-serif="" style="font-family:Calibri,"><font size="2"><font face="Times New Roman"><span style="font-size:11.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Key words: <span style="background:aqua">Agricultural use, Ecotourism, Forest destruction,&nbsp; Garden house, Landsat images, Management response</span> &nbsp;</span></span></font></font><font face="B Nazanin"><span lang="FA" dir="RTL" style="font-family:"B Nazanin""></span></font></span></span></span></span></span><br> &nbsp; بوم‌گردی, پاسخ مدیریتی, تخریب جنگل, تصاویر لندست, خانه باغ, کاربری زراعت Agricultural use, Ecotourism, Forest destruction, Garden house, Landsat images, Management response 55 69 http://pec.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-741-4&slc_lang=fa&sid=1 Omid Rashidi Tazhan امید رشیدی تاژان aahoo1991@yahoo.com 100319475328460011479 100319475328460011479 No Faculty of Natural Resources, University of Guilan, Sowmeh sara, Iran دانشگاه گیلان، دانشکده منابع طبیعی، صومعه سرا، گیلان Iraj Hassanzad Navroodi ایرج حسن زاد ناورودی irajhassanzad@gmail.com 100319475328460011480 100319475328460011480 Yes Faculty of Natural Resources, University of Guilan, Sowmeh sara, Iran دانشگاه گیلان، دانشکده منابع طبیعی، صومعه Maziar Haidari مازیار حیدری m.haidari@areeo.ac.ir 100319475328460011481 100319475328460011481 No Forests and Rangelands Research Department, Kurdistan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, AREEO, Sanandaj, Iran بخش تحقیقات جنگل‌ها و مراتع، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کردستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، سنندج، ایران Mahtab Pir Bavaghar مهتاب پیر باوقار m.bavaghar@uok.ac.ir 100319475328460011482 100319475328460011482 No Department of Forestry, Faculty of Natural Resources, and Center for Research and Development of Northern Zagros Forestry, University of Kurdistan, Sanandaj, Iran گروه جنگل‌داری، دانشکده منابع طبیعی و مرکز پژوهش و توسعه جنگل‌داری زاگرس شمالی، دانشگاه کردستان، سنندج