Plant Ecosystem Conservation

fa تدوین استراتژی توسعه‌ی اکوتوریسم بر اساس مدل تلفیقی AHP-SWOT (مطالعه موردی: مراتع شمالی شهرستان گنبدکاووس) Preparing ecotourism strategy using SWOT-AHP model (Case study: northern rangeland of Gonbad-e-Kavous) تخصصي Special پژوهشي Research امروزه طبیعت‌گردی به‌عنوان یکی از گونه‌های منحصربه‌فرد و در حال رشد حوزه گردشگری نقش مهمی در توسعه پایدار جوامع ایفا می‌کند. هدف از پژوهش حاضر تحلیل درونی و محیطی مراتع شمال شهرستان گنبدکاووس بهمنظور تدوین استراتژی توسعه طبیعت‌گردی است. تکنیک استفادهشده در این پژوهش رویکرد تلفیقیAHP-SWOT  است. ابتدا با استفاده از تجزیه‌وتحلیل SWOT اقدام به شناسایی و طبقهبندی نقاط قوت، ضعف، فرصتها و تهدیدهای طبیعت‌گردی در منطقه موردمطالعه شد؛ در گام بعد با استفاده از فرآیند تحلیل سلسلهمراتبی اقدام به محاسبه وزن و اهمیت هرکدام از معیارها و زیرمعیارها شد. برای گردآوری دادههای پژوهش، ماتریس مقایسات زوجی هر یک از مؤلفهها و گروهها با استفاده از قضاوت و نظر 14 نفر از متخصصان طبیعت‌گردی تدوین و تکمیل گردید. نتایج نشان میدهد نقاط قوت با داشتن وزن 579/0، نقاط ضعف با داشتن وزن 252/0، گروه فرصتها با داشتن وزن 116/0 و گروه تهدیدها با داشتن وزن 053/0، بهترتیب رتبههای اول تا چهارم را در اکوتوریسم مراتع شمال گنبدکاووس به خود اختصاص دادهاند. براساس نتایج مدل استراتژی کلان مدیریت اکوتوریسم مراتع در شمال گنبدکاووس، استراتژی تنوع (ST) انتخاب گردید. با توجه به نتایج فوق میتوان اذعان داشت که تحلیل محیط داخلی مراتع شمال شهرستان گنبدکاووس برای تبدیل نقاط ضعف به نقاط قوت، برای تصمیمگیران و برنامهریزان از اولویت و اهمیت بیشتری نسبت به تحلیل محیط خارجی برخوردار خواهد بود. همچنین ضرورت دارد تلاش برنامهریزان طبیعت‌گردی در راستای تبدیل تهدیدات به فرصت‌ها باشد.   Today, ecotourism, as a unique and rapidly growing sector of tourism, plays a crucial role in the sustainable development of societies. This research aims to analyze the internal and external factors of the northern rangelands in Gonbad-e-Kavoos city to develop a strategy for ecotourism development. The study utilizes an integrated approach combining the analytical hierarchy process (AHP) and SWOT. First, SWOT analysis was conducted to identify and categorize the strengths, weaknesses, opportunities, and threats of ecotourism in the study area. Given the multi-index nature of the decision-making problem, with hierarchical elements including objectives, criteria, and sub-criteria, the analytical hierarchy process was used to calculate the weight and significance of each criterion and sub-criterion identified through SWOT analysis. Data were gathered through a matrix of paired comparisons using the expert judgment from 14 specialists. The results revealed that the strengths, weaknesses, threats, and opportunities groups had weights of 0.579, 0.252, 0.116, and 0.053 respectively, ranking from highest to lowest  in terms of their impact on ecotourism in the study area. Based on the results, it is crucial for decision-makers and planners to prioritize the analysis of the internal environment of the northern rangelands in Gonbad-e-Kavoos city in order to convert weaknesses into strengths. Additionally, efforts by ecotourism planners should focus on transforming threats into opportunities in the subsequent steps. The strategic situation for rangeland ecotourism was determined as (ST). It is evident that prioritizing and emphasizing the analysis of the internal environment of the northern pastures in Gonbad kavus city to transform weaknesses into strengths is of greater significance for decision-makers and planners than analyzing the external environment. Furthermore, nature tourism planners should focus on converting threats into opportunities.   مدلAHP-SWOT , طبیعت‌گردی, مرتع, شهرستان گنبدکاووس AHP-SWOT, Ecotourism, Rangeland, Gonbad-e-Kavoos 151 162 http://pec.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-159-3&slc_lang=fa&sid=1 Amin Mohammadi Ostadkelayeh امین محمدی استادکلایه aminmohammadi@gonbad.ac.ir 100319475328460011163 100319475328460011163 Yes Department of Range & Watershed Management, Faculty of Agriculture &Natural Resources Gonbad Kavous University, Gonbad Kavous گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده‌ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس Sahar Nabavi Chashemi سحر نبوی چاشمی saharnabavi947@gmail.com 100319475328460011164 100319475328460011164 No Department of Range & Watershed Management, Faculty of Agriculture &Natural Resources Gonbad Kavous University, Gonbad Kavous دانش‌آموخته کارشناسی‌ارشد مرتعداری، دانشکده‌ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس Abolfazl Tahmasebi ابوالفضل طهماسبی ab_tahmasebi@gmail.com 100319475328460011165 100319475328460011165 No Department of Range & Watershed Management, Faculty of Agriculture &Natural Resources Gonbad Kavous University, Gonbad Kavous استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده‌ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس Hamideh Pahlavan Zadeh حمیده پهلوان زاده hphpahlavan@gmail.com 100319475328460011166 100319475328460011166 No Graduated in Environmental Design Engineering, University of Tehran محقق آزاد، دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه طراحی منظر، دانشگاه تهران، تهران