fa بررسی تغییرات عناصر پرمصرف خاک و مواد معدنی گیاهان با فرم‌های رویشی مختلف در نیمه شمالی استان اردبیل تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="text-autospace:none"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">هدف از تحقیق حاضر بررسی تغییرات عناصر پرمصرف در خاک و گیاه به تفکیک فرم رویشی با تغییرات ارتفاع است. به&shy;این منظور نمونه‌برداری از خاک و گیاه در 13 مکان در گرادیان ارتفاعی 300 تا 3300 متری در سال 1395 انجام گرفت. در هر مکان سه ترانسکت 100 متری به فاصله 50 متر از یکدیگر و در امتداد هر ترانسکت 5 پلات یک متر مربعی قرار گرفت. در هر پلات پوشش گیاهی به تفکیک فرم ‌‌رویشی گندمیان، پهن‌برگان، بوته‌ها و نمونه‌های خاک در دو عمق 0 تا 15 و 15 تا 30 سانتی‌متر برداشت شد. سپس میزان عناصر کلسیم، پتاسیم، سدیم، فسفر و نیتروژن برای نمونه‌های گیاهی به تفکیک فرم ‌‌رویشی و نمونه‌های خاک اندازه‌گیری شد. با استفاده از آزمون تجزیه واریانس یک‌طرفه مقدار عناصر پرمصرف در خاک و گیاه در طبقات ارتفاعی مختلف با یکدیگر مقایسه شد. براساس نتایج، غلظت عناصر پرمصرف خاک در طبقات ارتفاعی، دارای تفاوت معنی</span></span></span></b><b><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">&lrm;</span></span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black">دار بود. بیش‌ترین غلظت نیتروژن در ارتفاع 3300-3000 متر (47/0 درصد)، فسفر در ارتفاع 1500-1200 متر (8/87 پی‌پی‌ام)، پتاسیم در ارتفاع 3300-3000 متر (6/57 پی‌پی‌ام)، سدیم در ارتفاع 3300-3000 متر (8/69 پی‌پی‌ام) و کلسیم در ارتفاع 3300-3000 متر (53/16 میلی اکی والان بر لیتر) است. همچنین غلظت عناصر پرمصرف در گیاه در طبقات ارتفاعی با یکدیگر متفاوتاست. بیش‌ترین غلظت نیتروژن در بوته در ارتفاع 2400-2100 متر (06/3 درصد)، فسفر در پهن‌برگان در ارتفاع 3300-3000 متر (2/548 پی‌پی‌ام)، پتاسیم در پهن‌برگان در ارتفاع 900-600 متر (3/400 پی‌پی‌ام)، سدیم در بوته در ارتفاع 600-300 متر (4/58 پی‌پی‌ام) و کلسیم در پهن‌برگان در ارتفاع 300-0 متر (7/261 پی‌پی‌ام) است.&nbsp; نتایج نشان داد که عناصر غذایی موجود در خاک بر میزان این عناصر در گیاهان موثر است. با توجه به اینکه تعادل در میزان عناصر غذایی در گیاهان در تغذیه دام اهمیت زیادی دارد، آگاهی از میزان این عناصر در خاک و گیاه در برخورداری دام از یک رژیم غذایی مناسب و افزایش در کمیت و کیفیت محصولات دامی موثر خواهد بود.</span></span></span></b><b><i><span lang="FA" style="font-size:5.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"></span></span></span></i></b></span></span></span></span></span></span> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Abstract: </span></span></span></b><b><span lang="EN" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">The aim of this study is investigating the changes of macro elements in soil and vegetation based on the different life form with changes in elevation. For this purpose, soil and vegetation sampling was performed in 13 places in the elevation gradient of 300 to 3300 meters in 2016. </span></span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="background:lime"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">In each site were placed three transects of 100 meters with 50 meters distance from each other and along each transect were placed&nbsp; five plots of 1m2. &nbsp;In Each plot, </span></span></span></span></b><b><span lang="EN" style="font-size:10.0pt"><span style="background:lime"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Vegetation was harvested based on vegetative form including grasses, forbs and shrubs and Soil samples were taken from two depths of 0 to 15 cm and 15 to 30 cm.</span></span></span></span></b><b><span lang="EN" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> Then calcium, potassium, sodium, phosphorus and nitrogen were measured for vegetation samples based on life form and soil samples. The amount of macro elements in soil and vegetation in different elevation classes were compared with each other using one-way analysis of variance test. The results showed that the concentration of soil macro elements in different elevation classes has significant difference. Maximum nitrogen, phosphorus, potassium, sodium and calcium were at the elevations of 3300-3000 m (0.47%), 1500-1200 m (87.8 ppm), 3300-3000 m (57.6 ppm), 3300-3000 m (69.8 ppm) and 3300-3000 m (16.53 meq/l). Also, the macro elements of vegetation were significantly different in different elevation classes. Maximum nitrogen was in the shrubs at 2400-2100 m (3.06%), phosphorus in forbs at 3300-3000 m (548.2 ppm), potassium in forbs at 900-600 m (400.3 ppm), Sodium in shrubs at 300-300 m (58.4 ppm) and calcium in forbs at 0-300 m (261.7 ppm). It seems that the amount of nutrients in vegetation changes by changing amount of these elements in the soil through elevation.</span></span></span></b><b> </b><b><span lang="EN" style="font-size:10.0pt"><span style="background:lime"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">The results show that the Soil Macro Elements affect the amount of Minerals of plants.</span></span></span></span></b><b> </b><b><span lang="EN" style="font-size:10.0pt"><span style="background:lime"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Due to the fact that balance in the amount of Minerals in plants is very important in animal nutrition, knowledge of the amount of these elements in soil and plants will be effective in providing animals with a proper diet and increasing the quantity and quality of livestock products.</span></span></span></span></b><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""></span></span></span></b></span></span></span> ارتفاع از سطح دریا, بوته, پهن‌برگ, عناصر پرمصرف, گندمیان Elevation, Shrub, Forb, Macro element, Grass 127 147 http://pec.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-735-1&slc_lang=fa&sid=1 fatemeh shekasteband فاطمه شکسته بند fatemeh.shekasteband@gmail.com 10031947532846008724 10031947532846008724 No دانشکده علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری Samaneh Mohammadi Moghadam سمانه محمدی مقدم Moghadam.samaneh@ymail.com 10031947532846008725 10031947532846008725 No دانشکده‌ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی Hossein Shahab Arkhazlo حسین شهاب ارخازلو h.shahab@uma.ac.ir 10031947532846008726 10031947532846008726 No دانشکده‌ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی Ardavan Ghorbani اردوان قربانی A_ghorbani@uma.ac.ir 10031947532846008727 10031947532846008727 Yes دانشکده‌ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی