fa ارزیابی تغییرات تولید خالص اولیه تحت تأثیر نوسانات اقلیمی (مطالعه موردی: دشت قزوین) تخصصي Special پژوهشي Research <span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin">در این مطالعه، به بررسی رابطه </span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">NPP</span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin"> و پارامترهای دما، انحراف معیار دما، بارش و انحراف معیار بارش در دشت قزوین پرداخته شد. بدین منظور، </span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">NPP</span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin"> سالانه با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای &nbsp;</span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">MODIS</span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span dir="RTL" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin"> برای سال‌های </span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">2020</span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin">- 2001 بدست آمد و با استفاده از داده‌های هواشناسی، میانگین دمای سالانه، مجموع بارش سالانه و انحراف معیار این دو پارامتر برای هر سال محاسبه شد. سپس با استفاده از آنالیز رگرسیون خطی در نرم‌افزار </span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">TerrSet</span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin">، ارتباط پارامترها با </span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">NPP</span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin"> تعیین شد. نتایج نشان داد که مهمترین</span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b> </b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin">عامل تأثیرگذار بر </span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">NPP</span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin"> در دشت قزوین، مربوط به پارامتر دما و انحراف معیار آن، زمانی که به‌طور همزمان به معادله وارد می‌شوند، می‌باشد که در 8/48 درصد از مساحت منطقه اثرگذار بود. کمترین متغیر تأثیرگذار نیز مربوط به ورود همزمان پارامتر بارش و انحراف معیار آن به معادله است که تنها در 4/0 درصد از منطقه اثرگذار بود و به دلیل فصلی بودن بارش می‌توان نتیجه گرفت که انحراف معیار آن بر </span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">NPP</span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin"> چندان مؤثر نمی‌باشد. در بین کاربری‌های واقع در منطقه، حساسیت&nbsp; </span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">NPP</span></span></span></b></span></span></span></span><span class="fontstyle01" style="font-family:BLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal"><span style="font-style:normal"><b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin"> در اراضی کشاورزی نسبت به دما، بارش و انحراف معیار آن‌ها بیش از سایر کاربری‌ها بود. </span></span></span></b></span></span></span></span><b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin"><span style="color:black">مطابق با نتایج تحقیق می‌توان بیان کرد که پارامتر بارش به تنهایی عامل کنترل کننده&nbsp; </span></span></span></span><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">NPP</span></span></span></span><span dir="RTL" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin"><span style="color:black"> در دشت قزوین که از جمله اکوسیستم‌های خشک و نیمه‌خشک محسوب می‌شود، می‌باشد و پارامتر دما زمانی که با انحراف معیار آن به‌طور همزمان به معادله وارد می‌شود، مهمترین عامل کنترل کننده </span></span></span></span><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">NPP</span></span></span></span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Nazanin"><span style="color:black"> در این دشت به شمار می‌رود.</span></span></span></span></b> <strong>Vegetation changes can change the rainfall and temperature cycle and also climate fluctuations, especially temperature and precipitation parameters, have significant effects on vegetation. Climate change causes restriction for plant activities</strong><strong> which cause changes in vegetation indices including NPP. </strong><strong>Considering that Qazvin plain has been affected by climate fluctuations and drought in recent years, in this study, the relationship between NPP and temperature, standard deviation of temperature, precipitation and standard deviation of precipitation was investigated in this plain. Annual NPP was gained using MODIS satellite imagery for 2001-2020</strong> <strong>and using meteorological data, </strong><strong>the average annual temperature, total annual rainfall and standard deviation of these two parameters were calculated for each year. Then using linear regression analysis in TerrSet, the relationship between NPP and meteorological parameters was determined. The results showed that the most important factor affecting NPP was related to the temperature and its standard deviation, when they are entered into the equation simultaneously which was effective in 48.8% of the area. The least effective variable was related to the entry of the precipitation and its standard deviation into the equation, which was effective in only 0.4% of the region. Due to the seasonal precipitation, it can be concluded that the standard deviation is not very effective on NPP. Among the land uses in the region, the sensitivity of NPP to temperature, precipitation and their standard deviation in agricultural lands was more than other land uses.</strong> اقلیم, تولید خالص اولیه, سنجش از دور, دشت قزوین, TerrSet Climate, Net Primary Production, Remote Sensing, Qazvin Plain, TerrSet 115 135 http://pec.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-332-3&slc_lang=fa&sid=1 Azam Abolhasani Zarjoo اعظم ابوالحسنی زرجوع Azam.abolhasani@ut.ac.ir 10031947532846008169 10031947532846008169 No University of Tehran دانشکده ی منابع طبیعی، دانشگاه تهران Gholamreza Zehtabian غلامرضا زهتابیان ghzehtab@ut.ac.ir 10031947532846008170 10031947532846008170 No University of Tehran دانشکده ی منابع طبیعی، دانشگاه تهران Hassan Khosravi حسن خسروی hakhosravi@ut.ac.ir 10031947532846008171 10031947532846008171 Yes University of Tehran دانشکده ی منابع طبیعی، دانشگاه تهران Omid Rahmati امید رحمتی o.rahmati@areeo.ac.ir 10031947532846008172 10031947532846008172 No مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کردستان Esmaeil Heydari Alamdarloo اسماعیل حیدری علمدارلو Esmailheidary@gmail.com 10031947532846008173 10031947532846008173 No University of Tehran دانشکده ی منابع طبیعی، دانشگاه تهران