fa واکنش اندام های زیر زمینی گونه Festuca ovina L به شدت های مختلف چرای دام (مطالعه موردی علفزارهای نیمه استپی قرخود در خراسان شمالی) تخصصي Special پژوهشي Research <div style="direction: rtl">چکیده</div><div style="direction: rtl"><i> Festuca ovina</i> گیاهی چندساله از خانواده گندمیان است که از گونه های خوشخوراک و پر تولید مراتع می-باشد و نقش مهمی در تولید علوفه و حفاظت خاک آن دارد. با توجه به اهمیت ریشه و نقش آن در استحکام گیاه و حفاظت خاک، در این پژوهش نقش تیمارهای مختلف چرای دام بر تغییرات وزن و طول اندام های زیرزمینی گیاه بررسی شده است. به این منظور، در هر تیمار (چرای سبک، متوسط، سنگین و عدم چرا) چهار ترانسکت 50 متری به طور تصادفی مستقر و روی هر ترانسکت ده گونه به روش نزدیک‌ ترین گیاه برداشت شد. بدین ترتیب، 160 نمونه گیاهی جهت آزمایش انتخاب گردید. پس از تفکیک اندام های مورد نظر و مقایسه آنها با استفاده از آزمون t دانش آموزی، نتایج نشان داد که طول و وزن ریشه تحت تیمارهای چرایی مختلف با طول و وزن قسمت هوایی گیاه در چهار تیمار تفاوت معنی دار (01/0 P<) دارد. بررسی تجزیه واریانس داده‌ها نشان داد که وزن ریشه در دو تیمار چرای سبک و عدم چرا با هم و همچنین چرای متوسط و سنگین با یکدیگر تفاوت معنی‌دار ندارد. از نظر طول ریشه تیمار چرایی سبک با متوسط تفاوت معنی‌دار ندارد ولی با عدم چرا و چرای سنگین تفاوت معنی‌دار است و میانگین‌ها در 3 گروه A، B و C قرار گرفتند.</div> Abstract<div> <i>Festuca ovina</i> is a perennial plant of the Graminae family that is a palatable and a highly productive species in rangelands and plays an important role for soil conservation. Due to the importance of roots for plant stability and soil conservation, in this research, the role of different treatments on the weight and length of plant underground organs were investigated. In each treatment (light grazing, moderate grazing, heavy grazing and no grazing), four 50 meter transects were randomly placed and 10 species were sampled on each transect using the nearest neighbor method. Overall, 160 plant species were sampled for experiment. After separating the aerial and ground organs and weighing their dry matters, data were analyzed to investigate the influence of grazing using ANOVA, tukey and Tstudent test in SPSSver16. Results showed that different intensities of grazing influenced the biomass of the aerial and ground parts of the plant. The result of the T test representing the height and weight of this plant in different grazing intensities had significant differences (P<0.01) with the height and weight of the aerial parts biomass. One way ANOVA showed that the weight of root between two grazing treatments of light grazing and no grazing and also between moderate grazing and heavy grazing did not have significant differences. Root length analysis showed that light grazing treatment did not have any significant difference with moderate but revealed a significant difference with heavy and no grazing treatment and the means were categorized in 3 groups (A, B and C). </div> واژه‌های کلیدی: Festuca ovina, گندمیان, اندام های زیرزمینی, شدت های مختلف چرایی, نیمه استپی Keywords: Festuca ovina L., Grassland, Underground organs, Grazing intensity, Semi-steppe 81 93 http://pec.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-9&slc_lang=fa&sid=1 Somayeh Alidoost سمیه علیدوست somayeh_ali2st@yahoo.com 1003194753284600275 1003194753284600275 Yes Mousa Akbarloo موسی اکبرلو 1003194753284600276 1003194753284600276 No masoumeh Amirkhani معصومه امیرخانی 1003194753284600277 1003194753284600277 No