fa اثر تیمارهای سرمادهی و درجه حرارت بر شاخص‌های جوانه‌زنی، رشدی و استقرار گیاه مرتعیSmyrniopsis aucheri BOISS تخصصي Special پژوهشي Research <strong><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Smyrniopsis</span></span></span></span></em></strong> <strong><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">aucheri</span></span></span></span></em></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> گیاهی است از خانواده چتریان که جوانه&shy;زنی بذرهای آن با مشکل روبرو می&shy;باشد، لذا تهیه اطلاعاتی در زمینه طول دوره خواب و عوامل مؤثر در شکستن خواب آن برای احیای عرصه&shy;های طبیعی این گیاه ضروری می&shy;باشد. به‌منظور بررسی اثر طول دوره سرمادهی مرطوب و سطوح دمایی بر شکست خواب و استقرار بذرهای گیاه موردنظر، این آزمایش بذر در قالب طرح کاملاً تصادفی طراحی و اجرا شد. فاکتورهای مورد ارزیابی شامل: مدت‌زمان پیش&shy;سرمادهی مرطوب در 7 سطح (0، 10، 20، 30، 40، 50 و 60 روز)، سطوح سرمادهی (بدون سرمادهی و اعمال سرما) و سطوح دمایی</span></span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">در چهار سطح (5، 10، 15 و 20 درجه سانتی‌گراد) بود. </span></span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">نتایج این آزمایش نشان داد که ترکیب دو تیمار سرمادهی و درجه حرارت برای تحریک جوانه&shy;زنی بذور </span></span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">این گیاه</span></span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> بیشترین بازده را خواهد داشت و سرمادهی کمتر از 30 روز هیچ اثر بر جوانه&shy;زنی بذور نداشت. بنابراین می‌توان نتیجه‌گیری نمود که تیمار سرمادهی به مدت‌زمان 60 روز همراه با درجه حرارت 5 درجه&shy; سانتی‌گراد به‌عنوان بهترین تیمار برای شکست خواب بذرهای این گیاه می&shy;باشد، این تیمار به‌طور معنی‌داری در مقایسه با نمونه&shy;های شاهد، درصد جوانه&shy;زنی (9/51٪)، سرعت جوانه&shy;زنی و بنیه بذر را افزایش داد. در ارتباط با شاخص&shy;های رشد، نتایج نشان داد، سرمادهی به مدت‌زمان 60 روز با درجه حرارت 20 درجه سانتی‌گراد به‌عنوان مؤثرترین تیمار جهت افزایش شاخص&shy;های رشد گیاهچه می&shy;باشد. درنهایت با توجه به نتایج، به‌منظور بهبود استقرار این گیاه، کاربرد سرمادهی به مدت‌زمان 60 روز که سبب افزایش تمامی شاخص&shy;های استقرار نسبت به تیمار شاهد شد، توصیه می&shy;گردد.</span></span></span></strong><br> &nbsp; <em>Smyrniopsis aucheri </em>BOISS is an herbaceous species of Apiaceae family and its seed germination is difficult. Therefore, in order to restore the natural habitats of this plant, it is necessary to provide information about the length and the factors affecting seed dormancy of this plant. In order to study effect of the duration of chilling and temperature on seed dormancy and seedling establishment of <em>Smyrniopsis aucheri</em>, this experiment was conducted as factorial in a randomized design. Factors were included the pre-chilling duration in 7 levels (0, 10, 20, 30, 40, 50 and 60 days), level of chilling (with and without chilling) and temperature in 4 levels (5, 10, 15 and 20 &deg; C).The results showed that the combination of chilling and temperature treatment had the highest effect on stimulation of seed germination under certain conditions, and chilling treatment less than 30 days had no significant effect on seed germination. The results showed that chilling at 5 &deg; C for 60 days, was the most effective treatment on breaking dormancy in <em>S.aucheri</em>. Germination percentage (51.9%), germination rate and seed vigor increased significantly in this treatment, compared to control treatment. In relation to growth indices, the results showed that chilling 20 &deg; C for 60 days was the most effective treatment on seedling growth indices. Overall, as findings showed, in order to improve the seedling establishment of <em>Smyrniopsis aucheri</em>, the use of chilling for 60 days, which markedly enhanced all of the seedling establishment indices, is recommended. تیمار بذر, جوانه‌زنی, گیاهان مرتعی, خواب بذر Seed treatment, Germination, Rangeland plants, Seed dormancy 55 70 http://pec.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-432-1&slc_lang=fa&sid=1 maryam gholami مریم غلامی maryamghollami@yahoo.com 10031947532846006851 10031947532846006851 Yes دانشگاه شهرکرد Abdolrazagh Danesh-Shahraki عبدالرزاق دانش شهرکی danesh2000@yahoo.com 10031947532846006852 10031947532846006852 No Shahrekord University دانشگاه شهرکرد Esmaeil Asadi Brojeni اسماعیل اسدی بروجنی esmaeila@yahoo.com 10031947532846006853 10031947532846006853 No Shahrekord University دانشگاه شهرکرد Pejman tahmasebi پژمان طهماسبی pejman.tahmasebi@nres.sku.ac.ir 10031947532846006854 10031947532846006854 No Shahrekord University دانشگاه شهرکرد Hamze ali shirmardi حمزه علی شیرمردی shirmardi1355@gmail.com 10031947532846006855 10031947532846006855 No Shahrekord University سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی