fa اثرات کپه کاری با گونه جاشیر (Prangosferulacea) برترکیب پوشش گیاهی اکوسیستم های مرتعی زاگرس مرکزی تخصصي Special كاربردي Applicable <p dir="RTL"><strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">کپه&shy; کای با گونه جاشیر یکی از روش&shy;های احیای مرتع در زاگرس مرکزی است. پس از کاشت، به پایش اثرات کپه&shy;کاری این گونه بر ترکیب گونه&shy;ای پرداخته نشده است. در این مطالعه تأثیر کپه&shy;کاری با این گونه بر ترکیب گونه&shy;ای در مراتع تنگ صیاد در استان چهارمحال و بختیاری مورد بررسی قرار گرفت. نمونه&shy;برداری از پوشش گیاهی در چهار منطقه شاهد (بدون جاشیرکاری) و سه منطقه کپه&shy;کاری با جاشیر در تراکم&shy;های مختلف (کم، متوسط و زیاد) انجام شد. در هر منطقه از پلات&shy;های 5/1&times;5/1 مترمربعی</span></span></strong> <strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">و در امتداد ترانسکت&shy;ها برای نمونه&shy;گیری استفاده شد. </span></span></strong><strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">نتایج این مطالعه نشان داد که تعداد 75 گونه گیاهی در منطقه مورد مطالعه ثبت گردید که در منطقه بدون جاشیرکاری (شاهد)، جاشیرکاری با تراکم کم، متوسط و زیاد به&shy;ترتیب 69، 50، 30 و 33 گونه گیاهی حضور داشتند. همچنین نتـایج نشان داد که گونه&shy;های</span></span></strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">Astragalus </span></span></span></em><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">microcephalus </span></span></span></em><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">، </span></span><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">Bromus danthoniae</span></span></span></em><strong><em><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">، </span></span></em></strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">Bromus tectorum</span></span></span></em> <strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">و </span></span></strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">Melica persica</span></span></span></em> <strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">در منطقه شاهد و گونه&shy;های </span></span></strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Geranium</span></span></span></em><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;"> tuberosum</span></span></span></em><strong><em><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">، </span></span></em></strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">Prangos ferulacea</span></span></span></em><strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> و </span></span></strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Ziziphora</span></span></span></em><em><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;"> tenuir</span></span></span></em> <strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">بیش&shy;ترین درصد تاج پوشش را در تراکم زیاد جاشیرکاری داشتند. همچنین آنالیز</span></span></strong> <strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">چند</span></span></strong> <strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">متغیره</span></span></strong> <strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">نشان دادند که ترکیب پوشش گیاهی منطقه تحت تأثیر تراکم&shy;های مختلف جاشیرکاری بوده است. نتایج نشان داد که هر چند با گذشت زمان اهداف پروژه از نظر تولید علوفه و حفاظت خاک تأمین می&shy;شود، اما این گونه می&shy;تواند با تشکیل توده&shy;های خالص برخی اثرات منفی را بر</span></span></strong><strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> ترکیب پوشش گیاهی داشته باشد. بنابراین پیشنهاد می&shy;شود از کپه&shy;کاری متراکم گونه پرهیز شود و همچنین کپه&shy;کاری به&shy;صورت کشت مخلوط انجام گردد.</span></span></strong></p> Drill-seeding with <em>Prangos ferulacea </em>had been one of the most common techniques of rangeland restoration in central Zagros. No monitoring has been done to show this species impacts on composition species after drill-seeding. In this, study the effect of drill-seeding of this species was studied on species composition. This was carried out on Tange Sayad rangelands in Chaharmahal and Bakhtiari province<span dir="RTL">.</span> Vegetation was sampled on four sites, one as control and three densities of drill-seeding with <em>P. ferulacea</em> (low, moderate and high). The sampling was done using 1.5*1.5 m² plot along transects.<a name="OLE_LINK70">The result of this study showed 75 species were recorded in this area. In control site and low, moderate and high density of drill-seeding by Prangos 69, 50, 30 and 33 plant species were observed&nbsp; respectively. The results showed that the species <em>Astragalus microcephalus, Bromus danthoniae, Bromus tectorum</em> and <em>Melica persica</em>were&nbsp; the major species in control site and <em>Geranium tuberosum, Prangos ferulacea and Ziziphora tenuir </em>were more dominant in higher density of drill-seeding sites<em>. </em></a>Also, Multivariate analyses showed that drill-seeding significantly influenced the speciescomposition of vegetation composition. The result showed that goal of restoration was achieved regarding forage biomass and soil conservation. However, this species have negative impact on vegetation due to its dense stand. Therefore, it is recommended to avoid dense seeding. Also, it is better to apply mixed seeding.&nbsp; کپه‌کاری, ترکیب گونه‌ای, جاشیر, زاگرس مرکزی Drill-seeding, Species composition, Prangos ferulacea, Central Zagros 239 260 http://pec.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-50-3&slc_lang=fa&sid=1 Iman Haghiyan ایمان حقیان haghiyan24@gmail.com 10031947532846007098 10031947532846007098 Yes Assistant professor, Rangeland and watershed management department, University of Torbat heydarieh, Torbat heydarieh دانشگاه تربت حیدریه Parviz Ghoalmi پرویز غلامی gholami.parviz@gmail.com 10031947532846007099 10031947532846007099 No Young Researchers and Elite Club, Kazerun Branch, Islamic Azad University, Kazerun, Iran دانشگاه یاسوج Hamza Ali Shirmardi حمزه علی شیرمردی shirmardi1355@gmail.com 10031947532846007100 10031947532846007100 No Ph. D student in Rangeland Sciences, Sari University of Agriculture Sciences & Natural Resources مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی چهارمحال بختیاری