Plant Ecosystem Conservation
حفاظت زیست بوم گیاهان
PEC
Agriculture
http://pec.gonbad.ac.ir
1
admin
2476-3462
10
8
10.22034/pec
14
8888
13
fa
jalali
1396
9
1
gregorian
2017
12
1
5
10
online
1
fulltext
fa
بررسی فلورستیک و ویژگی های اکولوژیکی رویشگاه گیاهان ماسه دوست در زیست بوم دشت سبزوار
Floristic study And Ecological characteristics of rangelands in the Sandy land of Sabzevar of Sabzevar plain
تخصصي
Special
پژوهشي
Research
<p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong> از مهترین اقدامات مدیریتی عرصه­ های خشک و بیابانی</strong><strong>،</strong><strong> توسعه پوشش گیاهی این مناطق می­باشد، که با شناخت فلور و ویژگی­های اکولوژیکی رویشگاه­های آن میسر می­گردد. در تپه­ ها و اراضی ماسهای منطقه خشک دشت سبزوار، رویشگاهی با پوشش گیاهی گیاهان ماسه ­دوست و مقاوم به شرایط خشکی رویش دارند و مهمترین این گونه­ ها از نظر غالبیت، </strong><strong>گونه</strong><strong><em> سبط</em></strong> <strong><em>(</em></strong><strong><em><span dir="LTR">Stipagrostis pennata</span></em></strong><strong><em>)</em></strong><strong> است.</strong><strong> در این تحقیق، محدود</strong><strong>ه این</strong> <strong>رویشگاه</strong> <strong>با</strong> <strong>استفاده</strong> <strong>از منابع</strong> <strong>موجود</strong> <strong>تعیین</strong><strong> و </strong><strong>مشخصات</strong> <strong>کلی</strong> <strong>رویشگاه</strong> <strong>از نظر</strong> <strong>پستی</strong> <strong>و</strong> <strong>بلندی،</strong> <strong>ارتفاع، بارندگی، بافت</strong> <strong>خاک، عناصر شیمیایی خاک و</strong> <strong>نوع</strong> <strong>و پراکنش</strong> <strong>اجتماعات گیاهی در</strong> <strong>مطالعات صحرایی</strong> <strong>و با</strong> <strong>استفاده از روش نمونه­ برداری سیستماتیک- تصادفی در چهار سایت مطالعاتی بررسی</strong> <strong>گردید. تراکم و وضعیت استقرار گونه ­ها در کنار عوامل اقلیمی و</strong> <strong>خاک مطالعه و برای آنالیز دادهها از نرم افزار</strong><strong><span dir="LTR">spss </span></strong><strong> استفاده شد. در منطقه ماسه­زاری مورد مطالعه، پوشش گیاهی شامل تیپ </strong><strong><em><span dir="LTR">Salsola</span></em></strong><strong><span dir="LTR"> - <em>Astragalus</em> - <em>Stipagrostis</em> </span></strong><strong> بود و گونه سبط در بین ۱۱ گونه موجود در رویشگاه بیشترین تراکم و زاد دآوری را داشت، که دارای سازگاری­های اکولوژیکی منحصر به فردی در زیست­بوم بیابان است. با وجود تنوع گیاهی نسبتا کم، گونه­های این رویشگاه در بارندگی</strong> <strong>سالانه</strong> <strong>کم و حدود ۱۵۰ میلیمتر</strong> <strong>و</strong> <strong>اقلیم</strong> <strong>بیابانی با خاک دارای قلیاییت ۷/۹ ت</strong><a name="OLE_LINK27"></a><a name="OLE_LINK26"><strong> از مهمترین اقدامات مدیریتی <s>عرصه­های</s> </strong></a> <strong>زیست­بوم­های</strong><strong> خشک و بیابانی</strong><strong>،</strong><strong> توسعه پوشش گیاهی این مناطق می­باشد، که با شناخت فلور و ویژگی­های اکولوژیکی رویشگاه­های آن میسر می­گردد. در تپه­ها و اراضی ماسهای منطقه خشک دشت سبزوار، رویشگاهی با پوشش گیاهی گیاهان ماسه­دوست و مقاوم به شرایط خشکی رویش دارند و مهمترین این گونه­ها از نظر غالبیت، گونه سبط </strong><strong>یا سبد</strong> <strong><em>(</em></strong><strong><em><span dir="LTR">Stipagrostis pennata</span></em></strong><strong><em>)</em></strong><strong> است.</strong><strong> در این تحقیق، محدود</strong><strong>ه این</strong> <strong>رویشگاه</strong> <strong>با</strong> <strong>استفاده</strong> <strong>از منابع</strong> <strong>موجود</strong> <strong>تعیین</strong><strong> و </strong><strong>مشخصات</strong> <strong>کلی</strong> <strong>رویشگاه</strong> <strong>از نظر</strong> <strong>پستی</strong> <strong>و</strong> <strong>بلندی،</strong> <strong>ارتفاع، بارندگی، بافت</strong> <strong>خاک، عناصر شیمیایی خاک و</strong> <strong>نوع</strong> <strong>و پراکنش</strong> <strong>اجتماعات گیاهی در</strong> <strong>مطالعات صحرایی</strong> <strong>و با</strong> <strong>استفاده از روش نمونه­برداری سیستماتیک- تصادفی در چهار سایت مطالعاتی بررسی</strong> <strong>گردید. تراکم و وضعیت استقرار گونه­ها در کنار عوامل اقلیمی و</strong> <strong>خاک مطالعه و برای آنالیز دادهها از نرم افزار</strong><strong><span dir="LTR">spss </span></strong><strong> استفاده شد. در منطقه ماسه­زاری مورد مطالعه، پوشش گیاهی شامل تیپ </strong><strong><em><span dir="LTR">Salsola</span></em></strong><strong><span dir="LTR"> - <em>Astragalus</em> - <em>Stipagrostis</em> </span></strong><strong> بود و گونه سبط در بین ۱۱ گونه موجود در رویشگاه بیشترین تراکم و زادآوری را داشت، که دارای سازگاری­های اکولوژیکی منحصر به فردی در زیست­بوم بیابان است. با وجود تنوع گیاهی نسبتا کم، گونه­های این رویشگاه در بارندگی</strong> <strong>سالانه</strong> <strong>کم و حدود ۱۵۰ میلیمتر</strong> <strong>و</strong> <strong>اقلیم</strong> <strong>بیابانی با خاک دارای قلیاییت ۷/۹ تا ۸/۴ و هدایت الکتریکی </strong><strong><span dir="LTR">ds/m</span></strong><strong> ۰/۳۴ تا ۰/۴۴</strong><strong><span dir="LTR"> ds/m </span></strong><strong> رویش</strong> <strong>مناسبی</strong> <strong>دارند. در آنالیز واریانس بین ویژ</strong> <strong>گی­های رویشی و خاک رویشگاه مسخص گردید،که بین تاج پوشش گونه سبط و مقدار کلسیم خاک، رابطه مستقیمی برقرار بوده و خاک اندکی قلیایی، تاثیر نسبتا بهتری بر تاج پوشش این گونه در منطقه مورد مطالعه داشته است.ا ۸/۴ و هدایت الکتریکی <span dir="LTR">ds/m</span></strong><strong> ۰/۳۴ تا ۰/۴۴</strong><strong><span dir="LTR"> ds/m </span></strong><strong> رویش</strong> <strong>مناسبی</strong> <strong>دارند. در آنالیز واریانس بین ویژگی­های رویشی و خاک رویشگاه مسخص گردید،که بین تاج پوشش گونه سبط و مقدار کلسیم خاک، رابطه مستقیمی برقرار بوده و خاک اندکی قلیایی، تاثیر نسبتا بهتری بر تاج پوشش این گونه در منطقه مورد مطالعه داشته است.</strong></p>
<p></p>
<p>Development of vegetation is the most important ecology managment Effort of desert erea, that is possible by recognizing Flor and knowing charactristic of ecologic growth ereas . there are growth lands with herbal couer of sandy plants in sandy lands and hills of dry lands Df Sabzevar plain And the most important spiecies according dominance is stipagrostis pennata.</p>
<p> In this research ,restricted areas of this growth land by using of current sources is determined and major characteristic of growth land in the field of hight, rate of rains , soil cover and chemical elements of soil and kind of Distribution of plant communities in desert studies by Using of systematic sampling – randomly in 4 research sites is considerated and condition of stability species and ecologic factors and soil is studied and spss software is used for analyzing of data. In the sandy region of studied casses herbal cover were consisted of 3 tips of salsola – Astragalus – stipagrostis and speice had the most cotraction between other speices, which has ecologic stability in desert environ ments against of less uariety of this plant, species of this habitate in the least rate of yearly rain and desert area with a soil pH 9/8 to – 9/7 and EC 34- 44 ds/m has a suitable growth – in Varience analisiz between growth factors and soil habitates founded that there is direct and real relation between vate of calcium of soil and type of species covers and A less allcoli soil has better effect on thye type of cover of this specie in the region of has researched studied.</p>
<p dir="RTL"></p>
رویشگاه سبزوار, اکولوژیکی, خاک ماسهای.
Key wards: soil physico-chemical characteristics, abzevar sand plain, S. pennanta.
75
86
http://pec.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-168-1&slc_lang=fa&sid=1
mahdi
Delbari
مهدی
دلبری
delbari.sm@gmail.com
0790769158
10031947532846004386
Yes
hakim sabzevari university
دانشگاه حکیم سبزواری
Zohreh
Delbari
زهره
دلبری
10031947532846004387
10031947532846004387
No
جهاد کشاورزی سبزوار
Vahed
Sheikh
واحد
بردی شیخ
10031947532846004388
10031947532846004388
No
دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
Nader
Biroodian
نادر
بیرودیان
10031947532846004389
10031947532846004389
No
دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
Ismail
Filecesh
اسماعیل
فیله کش
10031947532846004390
10031947532846004390
No
مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی سبزوار