Plant Ecosystem Conservation

fa تعیین موقعیت راهبردی مراتع قشلاقی استان گلستان و ارائه راهکارها Determining the strategic location of the winter rangelands of Golestan province and providing solutions تخصصي Special پژوهشي Research مراتع به دلیل بهره برداری نامناسب در بسیاری از مناطق جهان به سوی ناپایداری و تخریب رفتهاند. بنابراین ارائه راهبردها و روش‌‌های مؤثر در مدیریت و پایداری مراتع ضروری به نظر می رسد. در این تحقیق، با استفاده از تحلیل SWOT، راهبردهای توسعه پایدار مراتع در شهرستانهای گنبد کاووس، آق‌قلا و گمیشان در استان گلستان مورد بررسی قرار گرفت و با توجه به اهداف کاربردی مطالعه، از روش پیمایشی و اسنادی به منظور جمع‌آوری دادهها و اطلاعات استفاده شد. جامعه آماری تحقیق حاضر شامل کنشگران مختلف از جمله کارشناسان و مدیران، مرتع‌داران و اعضای هیأت علمی دانشگاه‌های علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان و دانشگاه گنبد کاووس بودند. پس از طراحی سؤالات پرسشنامه در قالب طیف لیکرت، به منظور تجزیه و تحلیل داده‌ ها و تعیین مهم ‌ترین نقاط قوت، ضعف، تهدید و فرصت‌، همچنین راهبردهای توسعه پایدار مراتع و تعیین موقعیت راهبردی مراتع قشلاقی استان گلستان از مدل SWOT استفاده شد. مطابق یافته‌ها،" تغییر کاربری کمتر در قیاس با مراتع ییلاقی " با ضریب وزنی 069/0 مهم‌ترین نقطه قوت از دیدگاه مرتع‌داران، کارشناسان و اعضای هیئت علمی می باشد و به ترتیب پس از آن، پراکنش بهتر دام به دلیل توپوگرافی یکسان و وسعت مراتع قشلاقی بودند. اما مهم‌ترین نقطه ضعف مراتع، " بهره‌برداری مشاع از مراتع قشلاقی، " با ضریب وزنی 052/0 است و پس از آن به ترتیب پایین بودن روحیه انجام طرح‌های توسعه‌ای در مراتع توسط بهره‌برداران و وجود راه‌های متعدد در این مراتع بودند. طبق یافته‌ها،" تخصیص اعتبارات دولت به جهت اجرای طرح‌ها و پروژه‌های منطقه و توسعه مراتع،" مهم‌ترین فرصت توسعه پایدار مراتع مذکور است. مهم‌ترین تهدید در این زمینه " گرد و غبار در مراتع قشلاقی شمال استان گلستان "می ‌باشد. مجموع امتیاز‌های نهایی عوامل درونی و خارجی ﻛﻪ ﻧﺸﺎن از ﻗﺮارﮔﻴﺮی مراتع مورد مطالعه در ﻣﺤﺪوده ﻣﺤﻮرﻫﺎی ﻓﺮﺻﺖ و قوت ﺳﺎزﻣﺎن اﺳﺖ. بدین ترتیب راهبرد توسعه پایدار مراتع منطقه مورد مطالعه بر اساس تحلیل SWOT ، راهبرد تهاجمی (SO) تعیین شد. باتوجه به یافته های این مطالعه و عوامل انتخاب شده توسط کنشگران مختلف، تصویب منطقه آزاد اینچه‌برون، اختصاص اعتبارات دولتی جهت اجرای طرح‌‌ها و پروژه‌‌های توسعه مراتع در منطقه، توجه به ارزش اکوتوریسمی مراتع، توسعه کمی و کیفی طرح‌های مرتعداری تلفیقی و بهینه‌سازی و ایجاد صنایع دارویی جهت توسعه بهره‌برداری پایدار گیاهان دارویی مراتع بعنوان راهبرد‌‌های پیشنهادی برای مدیریت بهتر مراتع قشلاقی منطقه مورد مطالعه معرفی گردید. Rangelands have become unstable and degraded in many parts of the world due to improper exploitation. Therefore, providing effective strategies and approaches for the management and sustainability of rangelands seems essential. Using SWOT analysis, this study examines strategies for sustainable development of rangelands in Gonbad Kavous, Aqqala, and Gomishan countries in Golestan Province. According to the practical objectives of the study, survey and documentary methods were used to collect the data. The statistical population of the present study included various actors, including experts, managers, rangers, and faculty members from the Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources and Gonbad Kavous University.After designing the questionnaire, with questions in the form of a Likert scale, the researchers used the SWOT model to analyze the data in order to determine the most important strengths, weaknesses, threats, and opportunities, as well as strategies for sustainable development of rangelands and the strategic position of the winter rangelands of Golestan province. According to the findings, "less land use change compared to summer rangeland" with a weight coefficient of 0.069 is the most important strength from the perspective of rangers, experts, and faculty members, followed by better livestock distribution due to the uniform topography and large area of winter rangeland. The most important weakness of the rangelands is "the common exploitation of rural rangeland," with a weight coefficient of 0.052, followed by the low morale of the operators in carrying out development projects, and the existence of numerous roads. According to the findings, "allocating government funds to implement regional plans and projects and develop rangeland" is the most important opportunity for the sustainable development of the aforementioned rangeland. The most important threat in this regard is "the dust in the winter rangeland of northern Golestan province". The total final scores of internal and external factors indicate that the rangeland under study are within the scope of the organization's opportunity and strength axes. Thus, the sustainable development strategy for them was determined as an offensive strategy (SO) based on SWOT analysis. According to the findings of this research, the approval of the Inchebron Free Zone, allocating government funds to implement rangeland development plans and projects in the region, paying attention to the ecotourism value of rangeland, developing quantitative and qualitative integrated rangeland management plans, and optimizing and establishing pharmaceutical industries to develop sustainable exploitation of rangeland medicinal plants were introduced as suggested strategies for better management of the rural pastures of the study area. بهره‌برداری مراتع, راهبرد, مدیریت, SWOT , دامداران : Rangeland exploitation, Strategy, Management, SWOT, Livestock farmers 103 124 http://pec.gonbad.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-891-1&slc_lang=fa&sid=1 Elina Ebrahimi الینا ابراهیمی emilystar82@yahoo.com 2110047232 100319475328460011833 No Rangeland Management Department, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources گروه مدیریت مرتع، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان Mojgansadat Azimi مژگان سادات عظیمی azimi.mojgansadat@gmail.com 100319475328460011834 100319475328460011834 Yes Rangeland Management Department, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources دانشیار گروه مدیریت مرتع ، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان Hossein Barani حسین بارانی baranihossein@yahoo.com 100319475328460011835 100319475328460011835 No Rangeland Management Department, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان Abolfazl Sharifian ابوالفضل شریفیان بهرمان abolfazlsharifiann@gmail.com 100319475328460011836 100319475328460011836 No Rangeland Management Department, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources گروه مدیریت مرتع، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان