[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
بخش‌های اصلی
اطلاعات نشریه::
آرشیو مجله و مقالات::
برای نویسندگان::
فرم های ضروری::
برای داوران::
ثبت نام و اشتراک::
تماس با ما::
تسهیلات پایگاه::
بایگانی مقالات زیر چاپ::
::
جستجو در پایگاه

جستجوی پیشرفته
..
دریافت اطلاعات پایگاه
نشانی پست الکترونیک خود را برای دریافت اطلاعات و اخبار پایگاه، در کادر زیر وارد کنید.
..
:: دوره 13، شماره 27 - ( 12-1404 ) ::
جلد 13 شماره 27 صفحات 102-91 برگشت به فهرست نسخه ها
رابطه بین عوامل محیطی و خاکی با ترکیب گیاهی با روش آنالیز چندمتغیره با توجه به شاخص تشابه گونه در مانداب‌های دامنه‌های شمالی و شرقی سبلان
طیبه بساکی1 ، لیلا جهانبان* ، ابوالفضل باغبانی آرانی1
1- دانشگاه پیام نور
دانشگاه پیام تور، تهران، ایران، دانشگاه پیام نور ، tbasaki2@pnu.ac.ir
چکیده:   (997 مشاهده)

کوهستان سبلان در شمال‌غربی ایران که اقلیمی نیمه‌خشک سرد دارد، آبگیرها و مانداب‌های متعددی در دامنه‌های آن ایجاد گردیده که رسته‌بندی آنها با توجه به عوامل محیطی و خاکی و تشابه گونه‌های گیاهی، می‌تواند در مدیریت زیست‌محیطی و اکولوژیک موثر باشد. در بررسی حاضر ابتدا مانداب‌های موجود در شیب‌های شمالی و شرقی سبلان با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای و بازدید صحرایی مورد شناسایی قرار گرفت، سپس 32 مکان ماندابی برای نمونه‌گیری تعیین و از محل‌های نمونه در مجموع 320 قطعه پلات بصورت سیستماتیک-تصادفی انتخاب شد. با استفاده از داده‌های مربوط به پوشش گیاهی، جدول ماتریسی توده در گونه تهیه شد، با استفاده از آنالیز خوشه‌ای، مانداب‌ها طبقه‌بندی و به‌صورت دندروگرام نمایش داده شد. عوامل خاک از قبیل درصد شن، سیلت و رس، اسیدیته، هدایت الکتریکی، کربن آلی، نیتروژن کل و قابل جذب، فسفر و پتاسیم قابل جذب و عوامل محیطی از جمله ارتفاع، شیب، درصد پوشش تاجی و لاشبرگ، تعداد گونه، بیومس گیاهی و جهات جغرافیایی شمالی، جنوبی، غربی، شرقی و بدون جهت اندازه‌گیری و تعیین شدند. رابطه بین عوامل خاکی و محیطی و گونه گیاهی با استفاده از آنالیزهای چندمتغییره DCA و CCA تعیین شد. همچنین از شاخص ژاکارد و سورنسون برای تعیین شاخص تشابه گونه استفاده گردید. نتایج نشان داد که مانداب‌ها از لحاظ تشابه گونه به چهار خوشه شامل: 1-مانداب‌های ارتفاعات میانی با گیاهان نیمه‌مرطوب گراس لگوم 2- مانداب‌های ارتفاعات فوقانی با گیاهان چمنزار مرطوب 3- مانداب‌های باتلاقی با پوشش گیاهان تورب‌زار 4- مانداب‌های شور با گیاهان آبزی و شور روی، قابل تشخیص است. نتایج کلی رسته‌بندی DCA، مانداب‌ها از نظر عوامل خاکی و محیطی در سه محور اول x،  yو z به‌ترتیب 9/52، 30 و 23 درصد از کل تغییرات محیطی را کنترل می‌کنند، عوامل اصلی در تفکیک مانداب¬ها بر اساس این روش، خصوصیات خاک از قبیل EC،pH و کاتیون‌های وابسته، شکل زمین، رطوبت و ارتفاع از سطح آب‌های آزاد بوده است. همان‌طوری که آنالیز رسته‌بندی نشان می‌دهد، بیشترین تغییرات در محور x است، در جهت مثبت محور x مانداب‌های شور با گیاهان آبزی و شور روی مستقر گردیده که باpH ،EC، کاتیون‌های وابسته مانند پتاسیم، نیتروژن کل و هموار بودن اراضی همبستگی مستقیم و با پوشش تاجی گیاهی، بیومس، شیب دامنه و کربن و نیتروژن قابل جذب همبستگی معکوس دارند.

شماره‌ی مقاله: 6
واژه‌های کلیدی: جنگل‌های حرا، متغیرهای محیطی و خاکی، شباهت و ترکیب گیاهی، طبقه‌بندی (DCA)
متن کامل [PDF 1279 kb]   (310 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1403/12/8 | پذیرش: 1404/1/30 | انتشار: 1404/12/20
فهرست منابع
1. اسحاقی راد، ج.، پاک‌گهر، ن.، بانج شفیعی، ع.، علوی، س.ج. 1394. مقایسه روش‌های رسته‌بندی غیرمستقیم در تجزیه و تحلیل پوشش گیاهی (مطالعه موردی: جنگلکاری فرودگاه ارومیه). تحقیقات جنگل و صنوبر ایران، 23(4): 637-646.
2. بصیری، م،. ایروانی، م. 1388. تغییرات پوشش گیاهی پس از 19 سال قرق‌های آزمایشی در منطقه زاگرس مرکزی. مجله علمی پژوهشی مرتع ،2 -170 .155-173.
3. جلیلی، ع.، حمزه، ب.، عصری، ی.، شیروانی، ا.، خوشنویس، م.، پاک پرور، م.، اکبرزاده، م.، صفوی، س.، فرزانه، ز.، شاه میر، ف.، کاظمی، س.، فرحزاد، و.، باهرنیک، ز. 1388. شناسایی الگوهای اکولوژیکی حاکم بر پوشش گیاهی تالاب انزلی و نقش آنها در مدیریت اکوسیستم. مجله علوم دانشگاه تهران،
4. زارع چاهوکی، م .ع.، نودهی، ر. طویلی، ع. 1389. بررسی تنوع گونه‌اي و رابطۀ آن با عوامل محیطی در مراتع اشتهارد نشریه علمی خشکبوم. 1(2): 41-50.
5. صادقی راد، ا.، عینی، ن.، فتاحی، ع.، سهرابی، ح. 1400. 'بررسی رابطه بین عوامل محیطی و ترکیب گیاهی با روش آنالیز چند متغیره', نشریه علمی - پژوهشی مرتع و آبخیزداری, 74(2): 407-421.
6. صالحی اردلی، ع.، وهابی، م.، ترکش اصفهانی، م.، پورمنافی، س.، قهساره اردستانی، ا.، فرهنگ، ح. 1396. بررسی عوامل محیطی تأثیرگذار بر پراکنش کنگر صحرایی (.Gundelia tournefortii L) در استان اصفهان. بوم شناسي كاربردي. ۶ (۳) :۲۹-۴۱.
7. طهماسبی، پ. 1388. تحلیلی چندمتغیره در علوم محیطی و منابع طبیعی. شهرکرد. انتشارات دانشگاه شهرکرد.
8. عظیمی مطعم، ف. 1388. جمع آوری و شناسایی فلور استان اردبیل (فاز 2). موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور. شماره فروست 87-689.
9. علی زاده، م. جعفری، ر. 1403. بررسی روند تغییرات پوشش گیاهی زیست اقلیم‌های استان اصفهان در اثر تغییرات پارامترهای اقلیمی. نشریه علمی خشکبوم. 14(2): 19-33.
10. علی نژاد، خ.، رمضانی کاکرودی، ا.، نقی نژاد، ع.، جمالی، م. 1396. مقدمه‌ای بر ویژگی‌های رستنی‌های زیست‌بوم ماندابی نئور اردبیل. پژوهش و توسعه جنگل، 3(3): 221-235.
11. فهيمي پور، ا،. زارع چاهوكي، م. ع. و طويلي، ع. 1389. بررسـي ارتباط برخي گونه‌هاي شاخص مرتعي با عوامل محيطي (مطالعـه موردي: بخشي از مراتع طالقان مياني). مرتع (1)4 : 23-32.
12. پوربابایی، ح.، عابدی، ط.، زارع، ا. 1389. بررسی ساختار توده و تنوع گونه های گیاهی در رویشگاه شمشاد، انجیل بن، گیلان. مجله زیست شناسی ایران، 23(1): 9-21.
13. بهرامی، ب. قربانی، ا. 1396. بررسی عوامل محیطی مؤثر بر پراکنش گونه‌های گیاهی در مراتع جنوب شرقی سبلان. پژوهش‌های آبخیزداری، 30(2): 15-29.
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Basaki T, Jahanban L, Baghbani-Arani A. Relationship between environmental and soil factors with plant composition using multivariate analysis method according to species similarity index in the everglades of the northern and eastern slopes of Sabalan. PEC 2026; 13 (27) : 6
URL: http://pec.gonbad.ac.ir/article-1-1014-fa.html

بساکی طیبه، جهانبان لیلا، باغبانی آرانی ابوالفضل. رابطه بین عوامل محیطی و خاکی با ترکیب گیاهی با روش آنالیز چندمتغیره با توجه به شاخص تشابه گونه در مانداب‌های دامنه‌های شمالی و شرقی سبلان. حفاظت زیست بوم گیاهان. 1404; 13 (27) :91-102

URL: http://pec.gonbad.ac.ir/article-1-1014-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 13، شماره 27 - ( 12-1404 ) برگشت به فهرست نسخه ها
مجله حفاظت زیست بوم گیاهان Journal of Plant Ecosystem Conservation
Persian site map - English site map - Created in 0.16 seconds with 37 queries by YEKTAWEB 4774